Το αλκοόλ είναι μια ουσία που χρησιμοποιείται ευρέως στις Ηνωμένες Πολιτείες (και φυσικά και στην Ελλάδα), με συνέπειες που αγγίζουν πολλούς τομείς της ζωής: από την παραγωγικότητα στην εργασία, μέχρι την υγεία και την οδική ασφάλεια. Στα επείγοντα περιστατικά των νοσοκομείων, τα επίπεδα αλκοόλ στο αίμα μπορούν να καθορίσουν τη θεραπεία, την εκτίμηση της κατάστασης του ασθενούς ή ακόμα και τη νομική του ευθύνη.
Για τη μέτρηση των επιπέδων αλκοόλ, συχνά χρησιμοποιείται το αλκοτέστ (γνωστό και ως breathalyzer), που μετράει το ποσοστό αλκοόλ στην αναπνοή (BrAC – Breath Alcohol Content). Αυτή η ένδειξη χρησιμοποιείται ως εκτίμηση του ποσοστού αλκοόλ στο αίμα (BAC – Blood Alcohol Content). Όμως, πόσο αξιόπιστο είναι το αλκοτέστ; Μπορεί να «πειραχτεί» με κάποιους τρόπους; Υπάρχει άραγε κάποιο αντίδοτο για αλκοτεστ;
Μια ενδιαφέρουσα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Journal of Emergencies, Trauma, and Shock έρχεται να απαντήσει.
Πριν πας παρακάτω, θα σου πρότεινα να έρθεις στην ομάδα του Posnakaigiati στο Viber για να λαμβάνεις όλα τα σημαντικά άρθρα, πάτα το link εδώ
Τι εξέτασε η μελέτη για το αντίδοτο στο αλκοτεστ
Η έρευνα έγινε σε 54 υγιείς ενήλικες (άνω των 21 ετών), οι οποίοι κατανάλωσαν μπύρα μέχρι να φτάσουν σε επίπεδο BrAC 0.1, δηλαδή πάνω από το νόμιμο όριο οδήγησης (που είναι 0.08 στις περισσότερες πολιτείες των ΗΠΑ). Στη συνέχεια, οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε διάφορους χειρισμούς πριν φυσήξουν ξανά στο αλκοτέστ.
Οι χειρισμοί αυτοί περιλάμβαναν:
- Φύσημα με χαμηλή προσπάθεια (όχι με πλήρη ένταση).
- Φύσημα από το πλάι του στόματος, αντί για το κέντρο.
- Υπεραερισμό (δηλαδή 10 γρήγορες αναπνοές μέσα σε 10 δευτερόλεπτα).
- Φύσημα αμέσως μετά από υπεραερισμό, αλλά και 5 και 10 λεπτά αργότερα.
- Κατανάλωση νερού πριν το αλκοτέστ, και μέτρηση αμέσως μετά αλλά και 5 λεπτά αργότερα.
Τα αποτελέσματα: Νερό και υπεραερισμός μειώνουν την ένδειξη στο αλκοτεστ
Τα ευρήματα της μελέτης έδειξαν ότι ορισμένοι από αυτούς τους χειρισμούς μπορούν πράγματι να μειώσουν μετρήσιμα και στατιστικά σημαντικά την ένδειξη του αλκοτέστ.
🔹 Υπεραερισμός: Μπορεί να μειώσει το BrAC, καθώς γεμίζει ο αεραγωγός με «νεκρό αέρα» (αέρας που δεν έχει περάσει από τους πνεύμονες και δεν έχει «εμπλουτιστεί» με αλκοόλ). Έτσι, όταν το άτομο φυσάει, η συσκευή ανιχνεύει λιγότερο αλκοόλ απ’ ό,τι στην πραγματικότητα υπάρχει στο αίμα.
🔹 Πόσιμο νερό: Το να πιεις νερό πριν το αλκοτέστ επηρεάζει επίσης σημαντικά το αποτέλεσμα, μειώνοντας την ένδειξη. Αυτό πιθανόν οφείλεται στο γεγονός ότι το νερό αραιώνει την αλκοόλη στην στοματική κοιλότητα ή/και αλλοιώνει την εκροή της αναπνοής.
🔸 Από την άλλη πλευρά, το φύσημα από το πλάι του στόματος δεν είχε καμία στατιστικά σημαντική επίδραση. Το ίδιο ισχύει και για την προσπάθεια με χαμηλή ένταση, αν και υπήρξε κάποια τάση μείωσης.
Γιατί αυτό είναι σημαντικό
Αυτές οι διαπιστώσεις έχουν μεγάλη σημασία τόσο για το ιατρικό προσωπικό, όσο και για τις αρχές επιβολής του νόμου. Αν κάποιος χρησιμοποιεί τέτοιους χειρισμούς (όπως να υπεραναπνέει ή να πίνει νερό), μπορεί να ρίξει τεχνητά την ένδειξη του αλκοτέστ και να εμφανιστεί πιο “νηφάλιος” από ό,τι πραγματικά είναι.
Αυτό μπορεί να έχει επιπτώσεις:
- Στη διάγνωση σε επείγοντα περιστατικά (π.χ. κάποιος φαίνεται σε σύγχυση, αλλά φαίνεται “καθαρός” από αλκοόλ).
- Σε νομικές αποφάσεις (π.χ. αν κάποιος οδηγούσε υπό την επήρεια και μετέπειτα “ρίξει” το ποσοστό).
- Στην αξιοπιστία των breathalyzers όταν χρησιμοποιούνται ως μοναδικό διαγνωστικό μέσο.
Περιορισμοί της μελέτης
Η μελέτη είχε μικρό αριθμό συμμετεχόντων (54 άτομα) και χρησιμοποίησε μόνο ένα μοντέλο αλκοτέστ (Alco-Sensor IV). Δεν εξέτασε τρόπους που αυξάνουν ψευδώς το BrAC, κάτι που θα είχε και αυτό πολύ ενδιαφέρον (π.χ. οδοντόκρεμες, σιρόπια, mouthwash με αλκοόλ). Επίσης, δεν δοκιμάστηκαν άλλα τρόφιμα ή ποτά.
Το αλκοτέστ μπορεί να ξεγελαστεί – υπό όρους
Η έρευνα κατέληξε ότι ορισμένοι χειρισμοί μπορούν όντως να αλλοιώσουν τα αποτελέσματα του αλκοτέστ, ιδιαίτερα ο υπεραερισμός και η κατανάλωση νερού. Αν και αυτές οι τεχνικές μπορεί να φαίνονται απλές, ενδέχεται να δημιουργούν σημαντικές νομικές και ιατρικές παρερμηνείες.
Οι υπεύθυνοι που χρησιμοποιούν τέτοιες συσκευές (είτε γιατροί είτε αστυνομικοί) καλό είναι να γνωρίζουν τους περιορισμούς τους και – όταν υπάρχει αμφιβολία – να προχωρούν σε αιματολογική μέτρηση αλκοόλης για ακριβή εκτίμηση.
